Uçak Modelciliğine Giriş Rehberi - Bölüm 4: İlk Uçağınız

İlk Uçağınız

Yazının önceki bölümlerinde zaten bahsettik, ancak yolu doğrudan bu sayfaya düşenler için tekrar edelim; İlk uçağınız bir eğitim modeli (trainer) olmalıdır. Eğitim modelleri üstten kanatlı, kanat dihedral açısı yüksek, çoğu burundan iniş takımlı modellerdir. Eğitim modelleri bu yapıları sayesinde rahat kalkış ve inişler yapabilir ve rahat uçarak acemliğiniz döneminde mutlaka yapacağınız hataları telafi etmeniz için havada size zaman kazandırırlar. Yeni modelcilerin sıkça yaptıklarını gördüğümüz en büyük yanlışlardan bir tanesi, bir eğitim modeli satın almak yerine model uçak mağazasında görünüşünü çok beğendikleri bir modeli satın alarak, ilk uçuşlarına bu modelle gelmeleridir. Bu uçuşların %90'ı tamiri dahi mümkün olmayan büyük kırımlar ile sonuçlanır. Basit bir tercih hatası ile daha ilk uçuşlarında kırım yaşayan bu arkadaşlar uçak modelciliğinden soğuyabilmektedir.

Hangar 9 Alpha Trainer, yakıtlı uçmayı tercih edenler için güzel bir eğitim modeli.Yine daha önce bahsettiğimiz bir bilgiyi daha mecburen tekrar edeceğiz; Model uçakların boyutları, üzerine takılması uygun olan iki zamanlı içten yanmalı motorun cubic inch cinsinden motor hacmi ile anlatılır. Eğer bir motora 0.60 cubic inch'lik 2 zamanlı motor takılması uygun ise, o model 60'lık model diye anılır.

Model uçaklar ile ilgili şunu da bilmeniz gerekir ki, uçakların boyutları ile uçuş istikrarı arasında doğru orantı vardır, modellerin boyutları büyüdükçe daha istikrarlı uçarlar. Bu nedenle bir eğitim modeli satın alırken, alacağınız model asgari 46'lık, yani üzerine 0.46 cubic inch'lik iki zamanlı motor takılması uygun olan bir uçak olmalıdır. 46'lık yeterli olmakla birlikte eğer satın almak için bütçeniz, saklamak için eviniz ve taşımak için otomobiliniz elveriyor ise 60'lık bir eğitim modeli de çok iyi bir tercih olacaktır.

Bana göre ilk uçağınızı alırken Wing Dragon benzeri küçük model uçak setlerinden kesinlikle uzak durmalısınız. THK bu oyuncaklardan yüksek sayıda ithal etmekte ve ne yazık ki mağazalarına model uçak almak üzere giden yeni modelcilere bu setleri çok miktarda satmaktadır. Bu setler uygun fiyatlı, uçuşa hazır setlerdir ve içerisinden son derece kalitesiz, sonraki modellerinizde kullanamayağınız dört kanallı radyo alıcı ve vericileri çıkmaktadır. İstikrarlı bir uçuş sergilemesi mümkün olmayan bu modellerle pilotajınızı geliştirmeniz ve uçuş disiplini edinmeniz mümkün olmaz. Bu tipte modeller ile başlayan arkadaşların kendilerini geliştirmekte ve gerçek model uçaklara geçmekte zorlandıklarını üzülerek görüyoruz. Siz bu hataya düşmeyin.

İlk modelinizi alırken artık elektrik motorlu mu, içten yanmalı motorlu mu bir uçakla başlayacağınıza karar vermeniz gerekiyor. Burayı temel bilgiler ile biraz açalım;

Elektrikli Uçuş

Elektrikli model uçaklar motor olarak fırçasız elektrik motorları kullanır ve motor devri, motora gelen voltajın Electronic Speed Controller (ESC) adı verilen bir donanım ile regüle edilmesi sayesinde ayarlanır. Fırçasız elektrik motorlarında voltaj ve devir doğru orantılıdır, motora ne kadar yüksek voltaj gelir ise motor o kadar fazla devir çevirir.

Fırçasız elektrik motoru ve ESCMotoru, alıcıyı ve servoları kısaca LiPo veya Li-Po şeklinde yazılan Lithium Polymer bataryalar besler. Eğer elektrikli uçuşu tercih ederseniz, satın aldığınız uçağa uygun olan motorun çektiği maksimum akımı bilmeniz, ESC ve bataryalarınızı buna göre seçmeniz gerekir. Modelde kullanacağınız ESC'nin, motorun çektiği maksimum akımın en az %10 üzeri akım değerini desteklemesi gereklidir. Bataryaların da ısınmadan ve batarya voltajı tehlikeli seviyelere düşmeden size 10 dakika gibi bir makul bir uçuş süresi sunacak kapasite ve C değerinde olması önerilir.

Elektrikli uçuşun avantajlı taraflarını uçuş günü sonrası detaylı bir uçak temizliği gerektirmemesi, model uçağın daha kolay uçuşa hazırlanabilir olması ve motor üzerinde yapılması gereken hiçbir ayar olmaması olarak özetleyebiliriz.

Elektrikli uçuşun en büyük dezavantajı ise uçuşa çokça şarj edilmiş batarya ile gitmek veya uzun uçuş araları vererek bataryaları uçuş alanında şarj etmek zorunda olmaktır. 46'lık ve üzeri boyutlarda model uçaklarda kullanılan bataryalar bir miktar pahalıdır. Ayrıca model uçaktan uçuş sırasında sadece elektrik motorunun vızıltısı duyulduğu için bana göre yakıtlı alternatiflerine göre son derece zevksizdir.

Yakıtlı Uçuş

Bana sorarsanız içten yanmalı motorlara sahip modeller ile uçuşun zevki bir başkadır. Yakıtlı motorlarda dört temel alternatif bulunur. Size iki zamanlı nitro motor ile başlamanızı öneririm ama hepsinden kısaca bahsedelim;

İki Zamanlı Nitro Motorlar

O.S. 46AX, çok başarılı bir 2 zamanlı nitro motordurBu motorlar içine belli oranlarda nitrometan ve yağ karıştırılmış metil alkoldan oluşan bir yakıt ile çalışır. Bu yakıtlar farklı marka ve karışımlar halinde model uçak mağazalarından temin edilebilir. İki zamanlı nitro motorlarda tork dört zamanlı alternatiflerine kıyasla düşüktür ancak yüksek devir çevirebildikleri için aynı silindir hacminde bir dört zamanlı motora göre daha yüksek beygir gücü üretirler. Sadece karbüratör ayarı isteyen basit motorlar oldukları için yeni başlayanlara en uygun motor tipidir.

Dört Zamanlı Nitro Motorlar

Bu motorlar da iki zamanlılar ile aynı yakıtı kullanır. Dört zamanlı motorların sesi çok güzel çıkar ve bu nedenle scale modellerde (gerçekte var olan bir uçağın belli bir oranda küçültülmüş modeli) ayrı bir tat verirler. İki zamanlı nitro motorlara kıyasla daha düşük devirler çevirebilmekle beraber, yüksek torkları sayesinde daha büyük ve/veya yüksek hatveli pervaneler kullanılmasına olanak tanırlar. Düşük devirlerde yüksek torkun avantaj sağladığı 3D gibi uçuş tarzları için de avantajlıdırlar. Gel gelelim iki zamanlı alternatiflerine göre yapıları ve ayarları biraz daha karmaşıktır, bu nedenle yeni başlayanlara tavsiye etmem.

Benzinli Motorlar

Bu tipte motorlar yakıt olarak otomobillerde de kullanılan kurşunsuz benzini kullanır, tek fark benzinin içine belli oranlarda yağ katılmasıdır. Bunlar çok güçlü motorlardır ve 120'lık ve üzeri büyüklükte modellerde kullanılırlar, ayrıca nitro motorlara kıyasla oldukça karmaşık motorlar oldukları için yeni başlayanlar için kesinlikle uygun motorlar değildir.

Jet Motorları

Gerçek uçaklarda kullanılan jet motorlarının küçük ölçekli benzerleri model uçaklarda da kullanılabilmektedir. Bu motorlar yakıt olarak kerosen (gazyağı) kullanır. Kerosen ile çalışabilen ve ilk çalışmada propan (çakmak gazı) kullanan tipleri vardır. Tahmin edileceği üzere çok güçlü motorlar olmakla beraber, son derece pahalı ve karmaşık makinelerdir. Jet motorlu model uçak uçuran bir model uçak pilotu artık Nirvana'ya ulaşmıştır diyebiliriz, yeni başlayanların aklından bile geçirmemesi gereken bir motor tipidir.

 
Buradasınız: Ana Sayfa MAKALELER Genel Bilgiler Uçak Modelciliğine Giriş Rehberi